Czy coaching prowadzony przez człowieka jest skuteczniejszy niż coaching oparty na sztucznej inteligencji? To pytanie staje się coraz ważniejsze wraz z rozwojem narzędzi AI. Nowe badanie opublikowane w 2026 roku dostarcza interesujących danych na ten temat. Naukowcy porównali efekty pracy z profesjonalnymi coachami oraz chatbotem coachingowym.
Wyniki wskazują na istotną przewagę coachingu prowadzonego przez człowieka w badanych obszarach. Jednocześnie autorzy podkreślają znaczenie indywidualnych zasobów klientów. Dlatego warto przyjrzeć się zarówno wynikom eksperymentu, jak i jego ograniczeniom.
Coaching człowieka a coaching AI. Jak przebiegało badanie?
Badanie opublikowali Erik de Haan, Nicky Terblanche i Kenneth Nowack. Artykuł ukazał się 28 lutego 2026 roku w czasopiśmie Human Resource Development International.
Naukowcy przeprowadzili eksperyment z losowym przydziałem uczestników do warunków badania. Wzięło w nim udział 114 klientów coachingowych. Badacze bezpośrednio porównali pracę z akredytowanymi coachami oraz z automatycznymi coachami AI.
Analiza obejmowała kilka ważnych obszarów rozwoju. Naukowcy oceniali między innymi postępy w realizacji celów, motywację, odporność psychiczną i dobrostan. Wzięli również pod uwagę poczucie własnej skuteczności klientów.
Co istotne, badanie nie porównywało wyników dwóch niezależnych projektów. Zamiast tego naukowcy zastosowali bezpośrednie porównanie eksperymentalne. Dzięki temu mogli dokładniej ocenić różnice między badanymi podejściami.
Jakie były wyniki badania nad coachingiem AI?
Najważniejszy wynik dotyczył efektów osiąganych przez uczestników. Badacze wykazali istotne pozytywne zmiany w wielu analizowanych obszarach w grupie pracującej z ludzkimi coachami. Natomiast w grupie korzystającej z badanego chatbota AI nie wykazali analogicznych efektów.
W przypadku coachingu prowadzonego przez człowieka wielkości efektów mieściły się w przedziale średnim i wysokim. Wyniki wskazują więc na znaczenie profesjonalnego wsparcia w procesach rozwojowych.
Ponadto badacze zidentyfikowali dwa ważne predyktory rezultatów: początkowe poczucie własnej skuteczności oraz nadzieję klientów. Innymi słowy, przekonanie o możliwości osiągnięcia celu i pozytywne oczekiwania wiązały się z wynikami procesu.
Warto jednak zachować ostrożność w interpretacji. Badanie dotyczyło konkretnego chatbota i określonych warunków pracy. Dlatego nie dowodzi, że każde narzędzie AI działa gorzej niż każdy profesjonalny coach.
Dlaczego relacja z coachem może mieć znaczenie?
Coaching to nie tylko przekazywanie informacji czy proponowanie rozwiązań. Ważną rolę odgrywa również relacja między coachem a klientem. Współpraca pozwala wspólnie przyglądać się celom, emocjom, przekonaniom i sposobom działania.
Co więcej, profesjonalny coach może dostosowywać sposób pracy do potrzeb konkretnej osoby. Zadaje pytania, reaguje na odpowiedzi i pomaga klientowi zauważać nowe perspektywy. Dzięki temu proces nie ogranicza się do udzielania szybkich odpowiedzi.
Autorzy badania odwołują się do modelu współregulacji. Podkreśla on znaczenie interakcji i wspólnego regulowania przebiegu procesu. W tym ujęciu relacja może wspierać zaangażowanie klienta oraz jego pracę nad zmianą.
Nie oznacza to jednak, że sztuczna inteligencja nie ma zastosowania w rozwoju osobistym. Może pomagać w porządkowaniu myśli, przygotowywaniu pytań czy monitorowaniu postępów. Jednak jej możliwości warto oceniać na podstawie konkretnych dowodów, a nie samych deklaracji producentów.
Co wyniki oznaczają dla przyszłości coachingu?
Rozwój sztucznej inteligencji otwiera nowe możliwości w obszarze rozwoju zawodowego. Narzędzia AI mogą ułatwiać dostęp do materiałów, wspierać refleksję i pomagać w codziennej pracy nad celami. Jednocześnie nie należy zakładać, że zastąpią wszystkie elementy profesjonalnego coachingu.
Wyniki omawianego badania wskazują, że relacja z człowiekiem pozostaje ważnym elementem procesu rozwojowego. Dlatego organizacje powinny świadomie wybierać narzędzia, uwzględniając potrzeby uczestników i cele programu.
Z jednej strony AI może zwiększać dostępność wsparcia. Z drugiej strony profesjonalny coaching oferuje bezpośrednią relację i możliwość reagowania na złożone potrzeby klienta. W rezultacie przyszłość tej dziedziny może wymagać nie tyle wyboru jednej technologii, ile przemyślanego określenia jej roli.
Coaching człowieka a coaching AI. Co warto zapamiętać?
Badanie Erika de Haana, Nicky’ego Terblanche’a i Kennetha Nowacka wnosi ważny wkład do dyskusji o skuteczności coachingu wspieranego przez AI. W eksperymencie obejmującym 114 klientów naukowcy wykazali pozytywne efekty w wielu analizowanych obszarach w grupie pracującej z ludzkimi coachami. Nie stwierdzili analogicznych efektów w grupie korzystającej z badanego chatbota.
Jednocześnie wyniki wymagają ostrożnej interpretacji. Nie pozwalają wyciągać wniosków o wszystkich dostępnych systemach AI. Pokazują natomiast, że warto badać skuteczność narzędzi cyfrowych, zamiast zakładać ich równoważność z profesjonalnym wsparciem.
Dla środowiska coachingowego to ważny punkt wyjścia do dalszej dyskusji. Jak wykorzystać potencjał sztucznej inteligencji, nie tracąc z oczu relacji, indywidualnych potrzeb i jakości procesu?
Źródła:
